9 września o godz. 17.00 nastąpi otwarcie wystawy „Portrety królów kurkowych” (fotorelacja z wernisażu).

Tradycja bractw kurkowych zrodziła się w Niemczech na początku XI wieku. Ich tworzenie jest wyrazem społecznej aktywności i odpowiedzialności za własną społeczność.

Bogaci mieszczanie, których stać było na posiadanie broni, zrzeszeni w bractwach doskonalili się w sztuce strzeleckiej oraz zachowywaniu dyscypliny. Służyły temu np. zawody strzeleckie. Te najważniejsze organizowano corocznie w okresie zielonych świąt. Najczęściej strzelano do ptaka-kura, dlatego też najlepszy strzelec otrzymywał godność króla kurkowego.

Doskonałą dokumentacją tradycji i świetności takich zrzeszeń jest zgromadzona w Muzeum Okręgowym w Lesznie kolekcja wizerunków królów kurkowych, które powstawały od roku 1715 do 1936. Na wystawie prezentujemy 45 portretów z XVIII i XIX wieku. Dzisiaj są one zarówno cennym dokumentem historii i obyczajowości leszczyńskiego bractwa kurkowego, jak i szczególnym źródłem o charakterze ikonograficznym.

Wiek XVIII i XIX przyniósł inny charakter towarzystw strzeleckich, na dalszy plan zeszło podtrzymywanie gotowości zbrojnej oraz sprawności fizycznej ich członków. W domach strzeleckich tzw. celestatach koncentrowało się życie towarzyskie, organizowano zabawy, grano w kręgle, a także spotykano się przy piwie.

Na wystawie do naszego regionu odnosi się m.in. Statut zielonogórskiego bractwa kurkowego z 1687 roku. Obok cennego dokumentu pochodzącego z Działu Zbiorów Specjalnych Biblioteki Uniwersytetu Zielonogórskiego prezentujemy jego poszczególne punkty określające zasady funkcjonowania stowarzyszenia. Natomiast ze zbiorów Muzeum Ziemi Lubuskiej pochodzi m.in. tablica pamiątkowa bractwa strzeleckiego z Ośna Lubuskiego z 1841 r. oraz tarcza strzelnicza z widokiem pałacu w Brodach z 1926 roku.

Wybuch II wojny światowej zahamował rozwój ruchu brackiego. Po roku 1945 bractwa wznowiły działalność. Jednak w okresie stalinowskim decyzją władz stowarzyszenia strzeleckie likwidowano. Dopiero po roku 1989 w wyniku zmian ustrojowych towarzystwa zaczęły się reaktywować. Na tej właśnie fali zainteresowania historią i tradycją w 1998 r. powstało Kurkowe Bractwo Strzeleckie w Babimoście, którego początki sięgają 1513 roku. Na ekspozycji prezentujemy różnorodne obiekty z jego zasobów. Cieszy fakt, że bractwa kurkowe od wieków związane z dziejami polskich miast odradzają się. O ich rosnącej popularności w naszym kraju świadczy fakt, że w 2015 roku działało już 112 takich stowarzyszeń.

 

                                                                              Longin Dzieżyc

krolowie kurkowi

Termin wystawy:
9 IX – 16 X 2016

Kurator wystawy:
dr Longin Dzieżyc